woensdag 2 september 2026
Marieke Adriaanse is hoogleraar Behavioural Interventions in Population Health aan het LUMC en de Faculteit Sociale Wetenschappen van de Universiteit Leiden. Deze gezamenlijke leerstoel maakt deel uit van het interdisciplinaire programma Population Health. Daarnaast is zij strategisch vertegenwoordiger van het Healthy Society Programma. Haar onderzoek richt zich onder meer op gedragsverandering, gewoonten en de ontwikkeling van interventies die werken voor verschillende groepen in de samenleving, met speciale aandacht voor mensen in kwetsbare situaties. Door gedragswetenschap te verbinden met gezondheidszorg, beleid en maatschappelijke vraagstukken wil zij bijdragen aan een gezondere en duurzamere samenleving.
Wat motiveert jou om je vanuit jouw expertise in te zetten voor het Healthy Society Programma?
Gezondheid is te belangrijk en te complex om vanuit één perspectief te benaderen. De grote vraagstukken waar we voor staan, zoals gezondheidsverschillen, de groei van chronische aandoeningen en de stijgende druk op de zorg, vragen om samenwerking tussen wetenschap, praktijk, beleid, maatschappelijke organisaties en de mensen om wie het gaat. Wat mij aanspreekt in het Healthy Society Programma is dat we niet beginnen met een oplossing vanuit één discipline, maar met de vraagstukken die er echt liggen. Dat klinkt logisch, maar is niet hoe we in de praktijk werken en vraagt om een open blik en de bereidheid om van elkaar te leren. Juist die manier van samenwerken zie ik sterk terug binnen het programma: verschillende perspectieven komen samen, waardoor we beter begrijpen wat er speelt en kunnen aansluiten bij de werkelijkheid van mensen.
Mijn eigen bijdrage ligt in het begrijpen van menselijk gedrag: waarom doen mensen wat ze doen, en wat helpt mensen om gezond gedrag vol te houden? Door gedragswetenschappelijke kennis vanaf het begin te verbinden met andere disciplines en met de praktijk, kunnen we beter begrijpen welke aanpakken werken, voor wie en onder welke omstandigheden.
Oogkleppen af: de oplossingen voor de grote gezondheidsvraagstukken liggen niet in één discipline of organisatie, maar in het verbinden van kennis, ervaring en perspectieven.
Wat maakt het Healthy Society Programma volgens jou anders of waardevol ten opzichte van andere initiatieven binnen gezondheid en preventie?
Wat ik bijzonder vind aan het Healthy Society Programma zijn de bevlogen mensen die eraan werken. Mensen die vanuit een sterke wetenschappelijke of praktijkgerichte basis vertrekken, maar verder kijken dan hun eigen discipline, organisatie of onderzoeksagenda. Ze nemen de tijd om samen te werken, naar elkaar te luisteren en andere perspectieven echt te begrijpen.
Als wetenschapper weet ik hoeveel tijd dit kost, dat het niet vanzelfsprekend is, en ook dat dit soort werk niet altijd direct zichtbaar wordt in traditionele maatstaven. Toch is het essentieel voor goede wetenschap. Juist door nieuwsgierig te zijn naar de ander en je eigen perspectief te verbreden, kom je tot betere vragen, een beter begrip van complexe gezondheidsvraagstukken en kennis die aansluit bij de praktijk.
De kracht van het Healthy Society Programma zit voor mij dan ook in het enthousiaste, betrokken en diverse netwerk dat hierdoor ontstaat: onderzoekers, professionals, maatschappelijke partners en andere betrokkenen werken samen over de grenzen van instellingen heen. Ook onze kijk op innovatie vind ik belangrijk. Vernieuwing gaat niet alleen over het ontwikkelen van nieuwe ideeën of interventies. Het gaat er ook om dat we beter gebruikmaken van de kennis die al beschikbaar is: door inzichten te verbinden, toe te passen en verder te brengen naar de praktijk. Zo zorgen we ervoor dat kennis niet alleen wordt ontwikkeld, maar ook daadwerkelijk bijdraagt aan oplossingen voor complexe gezondheidsvraagstukken. Dat is waar Healthy Society voor staat.
